หญ้างวงช้าง แก้ปากเปื่อยเน่า แก้อักเสบ

ดอก หญ้างวงช้าง

ชื่ออังกฤษ: Yaa nguang chaang

ชื่ออื่น: หงายงวงช้าง (ศรีราชา) หญ้างวงช้างน้อย (พายัพ) กุนอกาโม (มลายูตานี) หญ้างวงช้างน้อย (ภาคเหนือ) ผักแพวขาว (กาญจนบุรี)

ลิงก์ผู้สนับสนุน

หญ้างวงช้าง

ลักษณะของ…หญ้างวงช้าง

ต้น หญ้างวงช้างเป็นวัชพืชขึ้นตามทุ่ง สวน ป่า ที่รกร้างทั่วไป อายุสั้น ลำต้นขนาดเล็ก สูง 10-60 ซม. ลำต้นอวบน้ำสีเขียว มีขนละเอียดปกคลุมหนาแน่นทั้งลำต้นและใบ เป็นพืชที่เกิดตอนฤดูฝน ถึงหน้าแล้งจะตาย มักพบตามที่ชื้นแฉะ เช่น ตามริมแม่น้ำ ลำคลอง หรือทางนํ้า แหล่งน้ำต่างๆ ท้องนาหรือตามที่รกร้างต่างๆ และมีปลูกเก็บมาขายเป็นยาสดตามสวนยาจีนต่างๆ

ใบ เป็นใบเดี่ยวสีเขียวรูปไข่ปลายแหลม ผิวใบนิ่มแต่สากขรุขระ กว้าง 1 – 2 นิ้ว ยาว 2-3.5 นิ้ว ออกเรียงสลับตรงข้ามกิน ขอบใบมีรอยหยักเป็นคลื่น

ดอก ออกดอกที่ยอดลำต้น เป็นช่อม้วนงอลง ยาว 5-10 ซม. คล้ายงวงช้าง ดอกมีสีฟ้าหรือสีขาวเรียงเป็นแถวด้านเดียว ดอกบานจากโคนไปปลายช่อดอก กลีบเลี้ยงสีเขียว มี 5 กลีบ กลีบดอกสีฟ้าใกล้ขาวติดกันเป็นหลอด ที่ขอบมีรอยแยกตื้นๆ แบ่งเป็น 5 กลีบ

ผล รูปไข่ขนาดเล็กมาก ยาว 4-5 มม. เมื่อแก่จะแตกออกเป็นสองซีก

ดอก หญ้างวงช้าง

ประโยชน์ทางยาของ…หญ้างวงช้าง

เก็บ ทั้งต้นที่เจริญเต็มที่ มีดอก ล้างให้สะอาด ใช้สดหรือตากแห้งเก็บเอาไว้ใช้ก็ได้ ทั้งต้นรสขม ใช้เป็นยาเย็น แก้กระหายน้ำ ดับร้อนใน ขับปัสสาวะ แก้บวม แก้พิษปอดอักเสบ มีหนองในช่องหุ้มปอด เจ็บคอ นิ่วในกระเพาะปัสสาวะ เด็กตกใจในเวลากลางคืนบ่อยๆ ปากเปื่อย แผลบวม มีหนอง และแก้ตาฟาง

  • แก้ปวดท้อง ใช้ต้นสดหนัก 30-60 กรัม ต้มน้ำกิน หรือคั้นเอาน้ำมาผสมน้ำผึ้งกิน
  • แก้ปอดอักเสบ ปอดมีฝีเป็นหนอง มีหนองในช่องหุ้มปอด ใช้ทั้งต้นสด 60 กรัม ต้มผสมน้ำผึ้งกิน หรือใช้ทั้งต้นสด 60-120 กรัม ตำคั้นเอาน้ำมาผสมน้ำผึ้งกิน
  • แก้ปากเปื่อยเน่า ใช้ใบสดตำคั้นเอาน้ำอมบ้วนปากวันละ 4-6 ครั้ง หรือใช้ทั้งต้นต้มเอาน้ำชะล้าง หรือคั้นเอาน้ำมาอมบ้วนปากได้
  • แก้แผลฝีเม็ดเล็กๆ มีหนอง ใช้เป็นยารักษาสิว ทาแก้โรคผิวหนัง ใช้รากสด 60 กรัม ผสมเกลือเล็กน้อย ต้มน้ำกิน แล้วใช้ใบสดตำกับข้าวเย็นพอกแผลอีกด้วย

หญ้างวงช้าง

ความเป็นพิษ: ทั้งต้นมีสารพิษจำพวกไพโรลิซิดีน อัลคาลอยด์ ชื่อ ฮีลิโอทริน อินดิซิน ซูพิไนน์ ออกฤทธิ์ทำลายเซลล์ตับในหนูทดลองและตายไปในเวลา 6 เดือน จึงไม่ควรเอาหญ้างวงช้างไปเลี้ยงสัตว์ วัว ควาย หมู แกะ กระต่าย พิษจะสะสมและทำอันตราย หญิงมีครรภ์ห้ามกิน

ลิงก์ผู้สนับสนุน