สะระแหน่ พืชสมุนไพร สารพัดประโยชน์ต่อสุขภาพ

สะระแหน่และเปปเปอร์มินต์ (Mentha piperita) เป็นพืชสกุลมินต์ที่บรรเทาอาการท้องไส้ปั่นป่วนและอาหารไม่ย่อยได้ดี น้ำมันในสะระแหน่และเปปเปอร์มินต์มีสารเมนทอล (menthol) และเมนโทน (menthone) ช่วยคลายกล้ามเนื้อเรียบของลำใส้ จึงแก้ปวดท้องได้ เมนทอลช่วยละลายเสมหะและน้ำมูก จึงเหมาะจะใช้บรรเทาหวัดและอาการไอ มินต์ยังใช้แก้คันและผิวระคายเคืองได้ด้วย

ใบสะระแหน่ เปปเปอร์มินต์

สะระแหน่…ใช้รักษา

กลิ่นตัว, แก๊สในลำไส้, ข้ออักเสบ, คลื่นไส้และอาเจียน, เจ็บคอ, ไซนัสอักเสบ, ดูแลผิวพรรณ, เท้ามีปัญหา, บรรเทาปวด, ปวดศีรษะ, เพิ่มพลังงาน, แพ้ท้อง, แมลงกัดต่อย, เรอ, ลำไส้แปรปรวน, สิว, หวัดและไข้หวัดใหญ่, อ่อนเพลีย, อาหารไม่ย่อย, ไอ

ลิงก์ผู้สนับสนุน

ใบสะระแหน่ เปปเปอร์มินต์

สะระแหน่…ในประวัติศาสตร์

ตามเทพนิยายกรีก เทพพลูโตหลงรักนางพรายเมนเต (Menthe) ทำให้ภรรยาคือเทพีพรอสเซอร์พีน (Proserpine) โกรธ ด้วยความหึงหวง นางจึงสาปให้เมนเตกลายเป็นต้นไม้ซึ่งก็คือมินต์นั่นเอง นักปรัชญากรีกโบราณ ทีโอฟราสตุส (Theophrastus) ได้ตั้งชื่อทางพฤกษศาสตร์ให้ต้นมินต์ว่า ‘Menthe’ ตามเทพนิยายรักเรื่องนี้

ชาวโรมันโบราณใช้มินต์ปรุงอาหารและซาวกรีกใช้เป็นยาดมบำรุงกำลัง นักสมุนไพรชื่อดังในศตวรรษที่ 17 ของอังกฤษ นิโคลัส คัลเปเปอร์ เรียกมินต์ว่า ‘ยาสารพัดนึก’ เพราะใช้แก้อาการต่างๆ ได้กว่า 40 อย่าง เช่น แก้ปวดศีรษะ ซึ่งมีงานวิจัยในปี 1994 ยืนยันผล

ใบสะระแหน่ เปปเปอร์มินต์

สะระแหน่…มีอะไรอยู่บ้าง

ในมินต์มีส่วนประกอบที่ระบุชื่อได้มากกว่า 100 ชนิด และเช่นเดียวกับสมุนไพรทั้งหลายที่ปริมาณของส่วนประกอบจะแตกต่างและหลากหลาย ขึ้นอยู่กับแหล่งและวิธีปลูก รวมทั้งสายพันธุ์ ซึ่งมินต์มีอยู่นับร้อยชนิด พืชสกุลมินต์มีน้ำมันระเหยเมนทอล (menthol) ที่ช่วยคลายอาการเกร็งในลำไส้ จึงบรรเทาปวดในช่องท้อง และยังเป็นยาละลายเสมหะและยาแก้ปวด ในมินต์ยังมีฟลาโวนอยด์หลายชนิด ได้แก่ รูติน (rutin) ลูทีโอลิน (luteolin) เฮสเพริดิน (hesperidin) และเอริโอซิติน (eriocitrin) ซึ่งต้านไวรัสและต้านอนุมูลอิสระ

นักวิทยาศาสตร์ว่าอย่างไร

เรื่องช่วยย่อยอาหารต้องยกให้มินต์ ถึงแม้จะมีงานวิจัยทางคลินิกอยู่ค่อนข้างน้อย แทนที่จะศึกษาที่ตัวมินต์เอง งานวิจัยส่วนใหญ่สนใจน้ำมันจากเปปเปอร์มินต์และสรรพคุณในการรักษาลำไส้แปรปรวน หรือไอบีเอส (irritable bowel syndrome : IBS)

งานวิจัยล่าสุดของคณะวิทยาศาสตร์การแพทย์ มหาวิทยาลัยเตหะราน ศึกษาผู้ป่วยลำไส้แปรปรวน 90 คน โดยแบ่งเป็นกลุ่มที่กินยาหลอก และกลุ่มที่กินน้ำมันเปปเปอร์มินต์ (ชนิดแคปซูลเคลือบพิเศษและออกฤทธิ์ช้า) วันละ 3 ครั้ง นาน 8 สัปดาห์ เมื่อการศึกษาจบลง ผู้ป่วย 14 คนที่กินน้ำมันเปปเปอร์มินต์บอกว่าไม่รู้สึกปวดหรือไม่สบายเลย

ในงานวิจัยของไต้หวัน ให้ผู้ป่วยโรคลำไส้แปรปรวนกินน้ำมัน เปปเปอร์มินต์ชนิดแคปซูลก่อนอาหาร 15-30 นาที พบว่าอาการท้องอืด ท้องไส้ปั่นป่วน และมีแก๊สในลำไส้ ลดลงอย่างเห็นได้ชัด บางคนปวดท้องน้อยลงหรือไม่ปวดเลย

สะระแหน่ เปปเปอร์มินต์

เคล็ดลับนักซื้อ

ซื้อชาสะระแหน่และชาเปปเปอร์มินต์ได้ตามซูเปอร์มาร์เก็ตและร้านอาหารสุขภาพ ส่วนน้ำมันหอมระเหยเปปเปอร์มินต์มีขายตามร้านอาหารสุขภาพ ร้านผลิตภัณฑ์ธรรมชาติ และร้านเครื่องหอม

รู้ไว้ใช่ว่า

สะระแหน่โตง่าย ควรปลูกในกระถางมากกว่าลงดิน เพราะต้นจะขยายจนล้นสวน สะระแหน่ชอบแดดจัดหรือรำไร และดินร่วน ใช้ใบทำชา แต่งรสเครื่องดื่มเย็นๆ แต่งหน้าไอศกรีม หรือเติมความอร่อยให้อาหารจานผัก และอาหารผัดทอด

ลิงก์ผู้สนับสนุน