ข้ออักเสบ ของดีใกล้ตัวคุณช่วยบรรเทาได้

แทบทุกคนจะได้ “สัมผัส” อาการข้ออักเสบเมื่ออายุมากขึ้น โดยมากจะเป็นข้อเสื่อม ซึ่งเป็นโรคข้อที่เกิดจากการบาดเจ็บและเสื่อมสภาพจากการใช้งานมาตลอดชีวิต ทั้งการเล่นเทนนิส อุ้มลูก หรือแม้แต่การออกกำลังกายในฟิตเนสที่คุณชื่นชอบหนักหนา แต่ข้ออักเสบรูมาตอยด์จะต่างออกไป เป็นภาวะข้อผิดรูปที่ทำให้ปวดมาก เกิดจากระบบภูมิคุ้มกันผิดปกติ คิดว่าเนื้อเยื่อปกติเป็นสิ่งแปลกปลอมจึงเข้าโจมตี โรคนี้จึงเกิดได้กับคนทุกวัย ยาฤทธิ์แรงบางชนิดอาจช่วยบรรเทาได้ แต่ก็มีตำรับยาทำเองง่ายๆ ที่ช่วยคุณได้เช่นกัน

ข้ออักเสบ เข่าอักเสบ

ยาดีจากครัว ช่วย…ข้ออักเสบ

ขมิ้นชัน, ข้าว, คาโมไมล์, แคปเซอิซิน, ชาขิง, ชาเขียว, ไทม์, น้ำมันยูคาลิปตัส, น้ำมันวานิลลา, พริกป่น, โรสแมรี, ลาเวนเดอร์, อบเชย

ลิงก์ผู้สนับสนุน

ควรทำอะไรก่อน

การรักษาข้ออักเสบไม่ใช่แค่คอยบรรเทาปวดเมื่ออาการกำเริบ แพทย์แนะนำให้ผู้เป็นข้ออักเสบเลือกกินอาหารเพื่อต้านการอักเสบ หมายความว่า ให้งดอาหารที่กระตุ้นการอักเสบนั่นเอง อาหารห้ามกินหรืออาหารต้องสงสัย ได้แก่ อาหารจานด่วน อาหารขยะ อาหารทอด และอาหารแปรรูป ควรกินอาหารแบบเมดิเตอร์เรเนียนแทน ได้แก่ ผักสด ผลไม้สด ปลา น้ำมันมะกอก กระเทียม หัวหอม และ สมุนไพร ที่สวีเดนมีการศึกษาในผู้ป่วยข้ออักเสบรูมาตอยด์ พบว่า ผู้ที่เปลี่ยนไปกินอาหารแบบเมดิเตอร์เรเนียน มีการอักเสบลดลง และร่างกายกลับมาทำกิจกรรมได้ดีขึ้น

ในครัวของคุณจึงควรมีสิ่งต่อไปนี้ คือ ถั่วเปลือกแข็ง ผลไม้แห้ง ผลไม้กระป๋อง (ในน้ำผลไม้ ไม่ใช่ในนํ้าเชื่อม) ปลากระป๋อง และธัญพืช เช่น ข้าวบาร์เลย์ ข้าวโอ๊ต ตาบูเลห์ คูสคูส และข้าวกล้อง

ข้อมือ ข้ออักเสบ

เมื่อไร ควรพบแพทย์

หากไม่แน่ใจว่าเป็นข้ออักเสบชนิดใด หรือเป็นอาการโรคอื่น คุณควรพบแพทย์ถ้ามีอาการข้อแข็งยึด บวม แดง หรือปวดมา 2-3 วันแล้ว โดยเฉพาะถ้ามันแดง ร้อน บวม และปวดมาก อาจเป็นเกาต์ (เกิดจากผลึกกรดยูริกสะสมในข้อจนทำให้อักเสบ) ปัจจัยเสี่ยงต่อโรคเกาต์ คือมีน้ำหนักเกิน กินเนื้อแดงมาก หรือดื่มเบียร์และเหล้าจัด บางครั้งการติดเชื้อก็ทำให้ปวดข้อ

ถ้าแพทย์วินิจฉัยว่าคุณเป็นข้ออักเสบแล้ว หากมีอาการบวมตามข้อที่ต่างไปจากเดิม ควรพบแพทย์

ตำรับยาจากครัว

กรอกข้าวใส่ให้เต็มถุงเท้า ไม่ใช่ถุงเท้าที่คุณกำลังใส่อยู่นะ ให้ใช้ถุงเท้าผ้าฝ้าย (จะต้องใส่ในเตาไมโครเวฟจึงไม่ใช้ใยลังเคราะห์ เพราะจะละลายได้) เอาข้าวสารกรอกใส่ให้เต็ม (ใช้ข้าวอะไรก็ได้ที่มีอยู่ในครัว) แล้วมัดปิดถุงเท้าให้สนิท จากนั้นนำไปอบในไมโครเวฟด้วยไฟแรง (high) นาน 2-3 นาที จึงเอาออกมา ระวังร้อนมือด้วย เมื่อเย็นลงเล็กน้อยแต่ยังอุ่นสบาย ให้นำไปวางบนข้อที่แข็งและปวด จะช่วยบรรเทาปวดได้ ความอุ่นของถุงเท้าจะคงอยู่นานครึ่งชั่วโมง เมล็ดข้าวในถุงจะโอบเข้ากับรูปอวัยวะของคุณและอุ่นสบาย หากมีลาเวนเดอร์หรือสมุนไพรหอมอื่นๆ อยู่ ก็ใส่เข้าไปด้วย จะได้กลิ่นหอมผ่อนคลาย ถุงข้าวสารนี้นำมาใช้ซํ้าได้บ่อยตามต้องการ

จิบชาขิง ช่วยบรรเทา ข้ออักเสบ

ชาขิง

จิบชาขิง มีงานวิจัยจำนวนมากพบว่า ขิงออกฤทธิ์คล้ายกับยาแก้อักเสบที่ไม่ใช่สเตียรอยด์ ซึ่งเป็นยาที่มักใช้กับโรคข้ออักเสบ ดูเหมือนว่าขิงจะทำงานโดยยับยั้งสารเคมีที่ทำให้เกิดการปวดตามกระบวนการอักเสบของร่างกาย แต่ขิงดีกว่ายาที่ไม่มีผลข้างเคียง ใช้ขิงแบบผง ขิงสดดิบ หรือขิงสดปรุงพอสุก ทำอาหารได้ตามใจชอบ ชงชาโดยฝานเป็นแว่นบางๆ ขนาดเหรียญบาท 3-4 แว่น หรือใส่ในน้ำต้มเดือด 2 ถ้วย ปิดฝาเคี่ยวนาน 15 นาทีและดื่มวันละ 2 หรือ 3 ครั้ง คุณอาจเลือกใช้ชาขิงบรรจุถุงที่ขายตามซูเปอร์มาร์เก็ตหรือร้านอาหารเพื่อสุขภาพก็ได้

เตรียมยาทาแก้ปวดสูตรเครื่องเทศ ใส่พริกป่น โรสแมรี หรือไทม์เล็กน้อยในน้ำมันมะกอกหรือน้ำมันพืชครึ่งถ้วยตวง ใช้ทาบรรเทาอาการ สมุนไพรที่กล่าวมานี้มีคุณสมบัติบรรเทาปวดทั้งสิ้น

รักษาข้อดวยความรัอนสลับความเย็น เตรียมถังน้ำ 2 ถัง ถังใบแรกใส่น้ำเย็นจัดที่ใส่น้ำแข็งก้อนจากตู้เย็นด้วย 1 ถาด ถังใบที่ 2 ใช้ใส่น้ำร้อนระดับที่คุณทนได้ ทุกครั้งให้เริ่มโดยแช่ข้อที่ปวดในน้ำเย็น 1 นาที แล้วสลับไปแช่น้ำร้อน 30 วินาที จากนั้นแช่สลับเย็นและร้อนประมาณ 15 นาที โดยแช่ในแต่ละถังนาน 30 วินาที และสิ้นสุดด้วยการแช่น้ำเย็น 1 นาที

ล้างจานโดยใช้น้ำอุ่น ถ้าปวดมือ แพทย์อาจยอมให้คุณทำได้แค่ล้างจานนิดๆ หน่อยๆ ซึ่งคุณควรใช้น้ำอุ่นล้างจาน เพราะการจุ่มมือในน้ำร้อนจะช่วยผ่อนคลายกล้ามเนื้อและข้อ บรรเทาอาการแข็งตึงของข้อ นอกจากนี้การล้างจานยังเป็นการบริหารมือ ซึ่งจะช่วยให้มือและนิ้วคุณยังเคลื่อนไหวได้

ข้ออักเสบ ฟังเพลงโปรดช่วยลดความปวดได้

ฟังเพลงที่ชื่นชอบ

เปิดวิทยุในครัว การศึกษาหลายครั้งพบว่า การฟังเพลงโปรดช่วยลดความปวดได้ ส่วนหนึ่งเป็นเพราะช่วยหันเหความสนใจของคุณ และอีกส่วนเกิดจากการเพิ่มระดับฮอร์โมนที่ช่วยลดความรู้สึกปวด มีการศึกษาหนึ่งของมูลนิธิ Cleveland Clinic Foundation ศึกษาผู้ที่ปวดหลัง คอ หรือข้อ โดยแบ่งเป็นกลุ่มหนึ่งฟังเพลงบรรเลงที่ผ่อนคลาย กลุ่มที่ 2 ให้เลือกเพลงที่ชอบเอง และกลุ่มที่ 3 ไม่ได้ฟัง เพลงเลย ผลปรากฏว่า ทั้งสองกลุ่มที่ได้ฟังเพลงมีอัตราการปวดข้ออักเสบ ซึมเศร้า และเคลื่อนไหวไม่ถนัด ลดลงมากกว่ากลุ่มที่ไม่ได้ฟังเพลงซึ่งมีอาการปวดเพิ่มขึ้นร้อยละ 2 การศึกษาแสดงให้เห็นว่าประเภทของเพลงไม่สำคัญเลย ไม่ว่าจะเป็นเพลงคลาสสิก ลูกทุ่ง หรือเพลงฮิปฮอป ขอให้คุณชอบก็พอ กลุ่มผู้ที่ได้เลือกเพลงฟังเอง มีอาการปวด ภาวะซึมเศร้า และเคลื่อนไหวไม่ถนัดลดลงมากกว่า กลุ่มที่ได้ฟังเพลงผ่อนคลายทั่วไปอย่างมาก

สูดดมเครื่องเทศหอม มีการศึกษาพบว่ากลิ่นหอมที่พึงใจ เช่น ลาเวนเดอร์ รบกวนการรับรู้ความปวดได้ นักวิจัยชาวญี่ปุ่นทราบเหตุผลเรื่องนี้ดี พวกเขาพบว่า ลาเวนเดอร์ลดระดับฮอร์โมนเครียด ที่ชื่อคอร์ติซอล (cortisol) จึงทำให้รู้สึกผ่อนคลายและลดการรับรู้ความรู้สึกปวด แต่ไม่ใช่ลาเวนเดอร์อย่างเดียวที่ใช้ได้ผล นักวิจัยเกาหลีพบว่า ผู้ป่วยข้ออักเสบรู้สึกปวดลดลงเมื่อได้กลิ่นหอมของเครื่องเทศต่างๆ ในครัว ทั้งมาร์จอแรม โรสแมรี และเปปเปอร์มินต์ การเตรียมส่วนผสมบรรเทาปวด ให้ใช้สมุนไพรอบแห้งที่กล่าวมานี้ ประมาณ 1 ช้อนชา ผสมน้ำมันพืช 1 ส่วน 4 ถ้วยตวง สูดดมบ่อยๆ

เตรียมครีมพริกเอง ตำรับโฮมเมดเก่าแก่สูตรนี้ปัจจุบันกลายเป็นยาแผนปัจจุบันที่ใช้รักษาข้ออักเสบและปวดหลัง มีขายตามร้านยาทั่วไป สารสกัดแคปเซอิซินซึ่งได้จากพริกป่น เช่น พริกคาเยนน์ จะลดระดับสารพี (substance P) ซึ่งเป็นตัวส่งสัญญาณความเจ็บปวดไปยังสมอง เตรียมครีมแก้ปวดในครัวโดยผสมพริกป่นเล็กน้อยเจือในน้ำมันมะกอก 2-3 ช้อนชา ใช้ผ้ากอซชุบทาข้อที่ปวด (แต่ต้องไม่มีแผลเปิด) วันละหลายๆ ครั้ง ทาครั้งแรกๆ อาจรู้สึกแสบร้อน แต่ประมาณ 1 สัปดาห์ไปแล้วจะเริ่มทนยาได้ เพียงแต่ระวังอย่าทาใกล้ปาก ตา และเยื่อบุอื่นๆ และหลีกเลี่ยงการสัมผัสพริกโดยตรง เพราะจะระคายเคืองมาก อาการข้างเคียงที่พบบ่อยในการรักษาวิธีนี้คือระคายเคืองผิวหนัง

น้ำหอมแก้ปวด

น้ำหอม

น้ำหอมแก้ปวด ไม่มีที่ไหนจะเก็บกลิ่นหอมแก้ปวดที่คุณชอบได้ดีไปกว่าผิวของคุณเอง เตรียมน้ำมันหอมสูตรง่ายๆ ทาแขนหรือข้อมือไว้ใช้ได้ทันทีที่ต้องการ เลือกน้ำมันหอมระเหยที่บรรเทาปวด คือ ลาเวนเดอร์ คาโมไมล์ ยูคาลิปตัส หรือ วานิลลา ใช้ 15 หยด นำมาผสมกับน้ำมันที่เป็นกลางราว 2 ช้อนโต๊ะ (น้ำมันอัลมอนด์ น้ำมันโจโจบา น้ำมันมะพร้าว หรือน้ำมันอะโวคาโด) เวลาใช้ให้ป้ายทาบนผิว และใช้เป็นน้ำมันนวดก็ได้ อย่าใช้น้ำมันกลิ่นเดิมทุกวัน เพราะคุณจะชินกับกลิ่นและไม่ตอบสนองต่อฤทธิ์ของน้ำมันชนิดนั้นอีกต่อไป

ใช้ชาคาโมไมล์เป็นยาพอก นอกจากฤทธิ์คลายเครียด คาโมไมล์ยังต้านการอักเสบ จึงช่วยลดอาการปวดจากข้ออักเสบได้ ชงชาแบบเข้มข้นโดยใช้ชาคาโมไมล์ 4 ถุงใส่น้ำร้อน 1 ถ้วยตวง ปิดฝาแช่ไว้ 20 นาที จึงบีบนํ้าออก เอาถุงชาออกจากถ้วย ใช้ผ้าสะอาดชุบนํ้าชาไปพอกข้อ อย่างไรก็ตามควรระวังหากคุณแพ้ต้นแร็กวีด แอสเตอร์ และเบญจมาศ คุณอาจแพ้คาโมไมล์ด้วย

ชาเชียว ช่วยรักษา ข้ออักเสบ

ชาเชียว

ชาเชียว จิบชาเขียววันละ 4 ถ้วย จากงานวิจัยเมื่อไม่นานมานี้ของมหาวิทยาลัย Case Western Reserve University นักวิจัยได้ให้ชาเขียวแก่หนูในสัดส่วนเทียบเท่าวันละ 4 ถ้วยของคน จากนั้นให้สารที่ทำให้เกิดข้ออักเสบรูมาตอยด์แก่หนู พบว่าหนูที่ดื่มชาเขียว เป็นข้ออักเสบน้อยกว่ากลุ่มที่ดื่มน้ำเปล่าอย่างชัดเจน ในอีกงานวิจัยหนึ่งพบว่าสารโพลีฟีนอล (polyphenol) ในชาซึ่งมีคุณสมบัติต้านอนุมูลอิสระนั้น มีฤทธิ์ต้านอักเสบและช่วยให้ภูมิต้านทานที่เกี่ยวข้องกับข้ออักเสบดีขึ้น

เติมขมิ้นชัน ขมิ้นชันเป็นเครื่องเทศสีเหลืองในแกงกะหรี่และมัสตาร์ดสำเร็จรูป นักวิจัยพบว่าขมิ้นชันมีสารประกอบเคอร์คิวมีน (curcumin) ช่วยยับยั้งเอ็นไซม์และโปรตีนที่ทำให้เกิดการอักเสบ มีงานวิจัยมากมายที่แสดงว่าขมิ้นชันออกฤทธิ์เฉพาะเจาะจงในการ ลดอาการปวดและบวมของผู้ป่วยข้ออักเสบ การศึกษาในผู้ป่วยข้อเข่าเสื่อมโดยให้กินขมิ้นชันวันละ 2 กรัม (น้อยกว่า 1 ช้อนชา) พบว่าผู้ป่วยปวดเข่าลดลงและเคลื่อนไหวได้ดีเท่ากับผู้ที่ใช้ยาแก้อักเสบที่ไม่ใช่สเตียรอยด์ (ไอบูโปรเฟน) วันละ 800 มก. โรยขมิ้นชันใส่ข้าวหรือผักวันละครึ่งช้อนชา หรือใช้ปรุงอาหาร เช่น แกงเหลือง ไก่ทอด หมูอบ หรืออาจพกมัสตาร์ดสำเร็จรูปห่อเล็กๆ ไว้ในกระเป๋า เอาไว้เติมผสมอาหารจะดีมาก

กินกานพลู ช่วยบรรเทา ข้ออักเสบ

กานพลู

กินกานพลู กานพลูมีสารต้านอักเสบที่ชื่อยูจีนอล (eugenol) ซึ่งรบกวนกระบวนการตอบสนองของระบบภูมิคุ้มกันที่ทำให้เกิดข้ออักเสบ การศึกษาในสัตว์ทดลองพบว่า ยูจีนอลป้องกันการหลั่งค็อกช์-2 (COX-II) ซึ่งเป็นโปรตีนที่กระตุ้นให้เกิดการอักเสบ (ยา celecoxib หรือชื่อการค้า Celebrex ก็ออกฤทธิ์ยับยั้ง COX-II) สารประกอบในกานพลูยับยั้งการอักเสบในภาวะข้ออักเสบ หอบหืด ภูมิแพ้ และอื่นๆ กานพลูยังมีสารต้านอนุมูลอิสระซึ่งมีบทบาทชะลอการเสื่อมของกระดูกและกระดูกอ่อนในผู้เป็นข้ออักเสบ อาหารจีนและอินเดียใช้กานพลูอย่างหลากหลาย และเราก็ใช้เพิ่มรสชาติอาหารได้หลายอย่าง ตั้งแต่สตูว์ มีทโลฟ จนถึงขนมปัง เพื่อให้ได้ผล ควรกินให้ได้วันละครึ่งช้อนชา

หลีกเลี่ยงอาหารที่มักมีการแพ้ มีหลักฐานสนับสนุนว่า การแพ้อาหารอาจมีส่วนให้เกิดภาวะแพ้ภูมิตนเอง เช่น ข้ออักเสบรูมาตอยด์ การวิจัยของมหาวิทยาลัยแห่งออสโล ประเทศนอร์เวย์ นักวิจัยพบว่าผู้ที่เป็นโรคแพ้ภูมิตนเอง มีภูมิต้านทานต่อนมวัว ไข่ ปลาค็อด หมู สูงกว่าผู้ที่ไม่เป็นโรค ในงานวิจัยหนึ่งให้ผู้ป่วยข้ออักเสบรูมาตอยด์ งดกินอาหารที่มักมีการแพ้ เช่น ธัญพืช (โดยเฉพาะพวกข้าวสาลีที่มีกลูเตน) ถั่วเปลือกแข็ง นม และไข่ นาน 10-18 วัน พบว่า อาการดีขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ แต่เมื่อพวกเขากลับไปเริ่มกินอาหารเหล่านี้อีกก็รู้สึกอาการแย่ลง มีการศึกษาที่แสดงว่า ข้าวโพด ข้าวสาลี ส้ม ข้าวโอ๊ต ข้าวไรย์ ไข่ เนื้อ และกาแฟ อาจก่อปัญหาได้เช่นกัน อาหารเหล่านี้กระตุ้นการผลิตกรดอะราคิโดนิก (arachidonic acid) ซึ่งเป็นสารเคมีในร่างกายที่เกี่ยวข้องกับการอักเสบ

สูตรนี้ก็มีด้วย

สมัยโบราณมีการทำยารักษาข้ออักเสบรูมาตอยด์โดยการฆ่างูกะปะก่อนที่มันจะฉก (แน่อยู่แล้ว) ถลกหนังออก ตากแห้ง นำส่วนที่เหลือไปแช่ในวิสกี้จากข้าวโพด แล้วเอาวิสกี้นั้นมาดื่ม แน่นอน ไม่มีข้อมูลวิทยาศาสตร์สนับสนุนยาสูตรนี้เลย (และมันอันตรายมากจนไม่แนะนำ) แต่มีการศึกษาในสถาบัน Shulov Institute for Science ของอิสราเอล ถึงความเป็นไปได้ที่จะใช้น้ำพิษของงูซึ่งสกัดแยกพิษออกไปแล้ว เพื่อทำเป็นยารักษาข้ออักเสบ น้ำพิษงูมีเปปไทด์ซึ่งเป็นโมเลกุลของกรดอะมิโนที่สามารถปิดสัญญาณความเจ็บปวดได้ พวกสัตว์เลื้อยคลานจึงใช้พิษทำให้เหยื่อเป็นอัมพาต แต่แน่นอนว่าการเป็นอัมพาตกับความตายใกล้กันมาก เราจึงไม่แนะนำให้คุณลองวิธีนี้

ลิงก์ผู้สนับสนุน